Janë dhënë pikët e 8 studentëve:
5, 7, 8, 10, 12, 13, 15, 18.
Gjeni kuartilin e parë (Q₁), medianën ose kuartilin e dytë (Q₂) dhe kuartilin e tretë (Q₃).
Zgjidhja
Hapi 1: Kontrollojmë renditjen e të dhënave
Të dhënat janë të renditura në mënyrë rritëse:
5, 7, 8, 10, 12, 13, 15, 18.
Numri i vlerave është n = 8
Hapi 2: Gjejmë kuartilin e dytë (Q₂)
Kuartili i dytë është mediana e të gjithë serisë.
Meqenëse kemi 8 vlera, pra një numër çift, marrim mesataren e dy vlerave qendrore.
Vlerat qendrore janë e katërta dhe e pesta 10 dhe 12.
Formula Q₂ = (10 + 12) / 2
Q₂ = 22 / 2
Q₂ = 11
Pra, mediana është 11.
Hapi 3: Gjejmë kuartilin e parë (Q₁)
Për të gjetur kuartilin e parë, marrim gjysmën e poshtme të serisë.
Gjysma e poshtme është 5, 7, 8, 10.
Kjo gjysmë ka 4 vlera. Prandaj, marrim mesataren e dy vlerave qendrore, që janë 7 dhe 8.
Formula Q₁ = (7 + 8) / 2
Q₁ = 15 / 2
Q₁ = 7,5
Pra, kuartili i parë është 7,5.
Hapi 4: Gjejmë kuartilin e tretë (Q₃)
Marrim gjysmën e sipërme të serisë 12, 13, 15, 18.
Dy vlerat qendrore të kësaj gjysme janë 13 dhe 15.
Formula Q₃ = (13 + 15) / 2
Q₃ = 28 / 2
Q₃ = 14
Pra, kuartili i tretë është 14.
- Kuartili i parë: Q₁ = 7,5.
- Kuartili i dytë: Q₂ = 11.
- Kuartili i tretë: Q₃ = 14.
Kuartilet ndajnë serinë e renditur në katër pjesë sipas pozicionit të vlerave.
Q₁ = 7,5 është mediana e gjysmës së poshtme të të dhënave.
Q₂ = 11 është mediana e të gjithë serisë dhe ndan të dhënat në dy pjesë.
Q₃ = 14 është mediana e gjysmës së sipërme të të dhënave.
Intervali nga Q₁ deri te Q₃ është [7,5; 14]
Ky interval përshkruan shtrirjen e 50% të mesit të të dhënave, sipas metodës së përdorur këtu për llogaritjen e kuartileve.